İrlanda’da IB Kabul Eden Özel ve Devlet Üniversiteleri

IB Diploması alıyorsan, İrlanda’da lisans başvurusu yapmak gayet mümkün. Hatta birçok öğrenci için IB, farklı ülkelerde tanındığı için “ortak dil” gibi çalışır. Yine de önemli bir nokta var: IB’n var diye otomatik kabul yok; her okul ve her bölüm kendi koşulunu koyar.

Bu yazıda şunları net biçimde bulacaksın: İrlanda’daki okulların IB puanını genel olarak nasıl değerlendirdiği, sadece toplam puanın neden yetmediği, IB dışı istenebilen şartlar, kurum türleri (üniversite mi TU mu), adım adım başvuru kontrol listesi ve en sonda IB ile başvuru yapabileceğin okulların linkli tablosu.

İrlanda’daki üniversiteler IB puanını nasıl değerlendirir?

İrlanda’daki birçok yükseköğretim kurumu IB Diploması’nı tanır. Büyük resim genelde şöyle işler: Üniversite, senin toplam IB puanına bakar, sonra seçtiğin bölüm için ders şartları (özellikle HL) var mı diye kontrol eder. Bazı bölümler için bu iki şey bile yetmez; İngilizce puanı, portfolyo veya mülakat gibi ek parçalar da isteyebilir.

Bir de “eşdeğerlik” mantığı var. İrlanda’da özellikle AB, EFTA ve Birleşik Krallık başvurularında, farklı lise sistemlerini ortak bir çerçevede yorumlamak için resmi kılavuzlar kullanılır. Örneğin CAO’nun 2026 giriş kriterleri dokümanı (Kasım 2025 revizyonlu) bu yaklaşımı anlamak için iyi bir referanstır: Entry requirements criteria for EU/EFTA/UK applicants (2026).

Kısacası “Benim puanım işe yarar mı?” sorusunun cevabı, bölümün rekabet düzeyiyle birlikte değişir. Tıp, diş hekimliği, bazı mühendislikler ve popüler bilgisayar bilimi programları daha yüksek beklenti koyabilir. Daha az kontenjan baskısı olan bölümlerde ise IB ile şartları karşılamak daha rahat olabilir.

Sadece toplam IB puanı yetmez: ders ön koşulları ve HL beklentileri

IB’de toplam puan, kapıyı aralar; ama bazı bölümler kapının anahtarını da ister. O anahtar çoğu zaman belirli dersler ve bu derslerin HL düzeyi olur.

Basit örnekler:

• Mühendislikte sık görülen şart: Matematik HL (bazen belirli bir matematik türü de istenir).
• Sağlık alanlarında (biyomedikal, hemşirelik, eczacılık benzeri programlarda): Biyoloji veya Kimya gibi fen dersleri.
• Ekonomi veya işletmede: matematik şartı bazı okullarda “önerilen”, bazılarında “zorunlu” olabilir.

HL ve SL farkını şöyle düşünebilirsin: HL dersi daha derin ve uzun bir rota, SL ise daha kısa rota. Üniversite, “Bu bölümü kaldırır mı?” sorusuna cevap aradığı için bazı bölümlerde HL ister.

Bu yüzden en güvenli kural şu: IB puanını hesaplamadan önce, başvuracağın bölümün sayfasında yazan subject requirements kısmını oku. UCD’nin IB için hazırladığı giriş şartları sayfası, ders ve matematik türleri gibi detayların neden önemli olduğunu iyi gösterir: UCD International Baccalaureate Diploma entry requirements.

İngilizce yeterlilik, portfolyo, mülakat: IB dışında istenebilenler

IB okuduğun için İngilizce seviyen iyi olabilir; ama üniversite bunu her zaman “otomatik tamam” saymayabilir. Bazı okullar ve bölümler, IB içindeki İngilizce dersini (Language A veya B gibi) belirli notla kabul eder. Bazıları ise IELTS veya TOEFL isteyebilir.

IB dışında sık görülen ek şartlar:

• İngilizce yeterlilik belgesi: IELTS/TOEFL/Duolingo gibi seçenekler okuldan okula değişir.
• Portfolyo: sanat, tasarım, görsel iletişim, mimari benzeri alanlarda beklenebilir.
• Mülakat veya ek değerlendirme: özellikle sağlık, eğitim veya sahne sanatları gibi alanlarda çıkabilir.

Buradaki kritik düzeltme şu: “IB var, kabul garanti” gibi bir beklenti kurma. IB, güçlü bir altyapı sağlar; ama kabul kararı, bölüm koşullarını ve kontenjan rekabetini geçmene bağlıdır. Trinity’nin lisans kabul sayfası da rekabet ve temel giriş şartları mantığını açık biçimde çerçeveler: Trinity College Dublin Undergraduate Admission Requirements.

İrlanda’da IB kabul eden kurum türleri: Hangi okul size daha uygun?

İrlanda’da lisans için iki ana kurum türü öne çıkar: üniversiteler ve teknolojik üniversiteler (Technological University, TU). Bir de bazı alanlarda uzmanlaşmış kolejler var (sanat ve eğitim gibi).

Hangi tür daha uygun sorusunun cevabı, “Ben nasıl öğreniyorum?” sorusuna bağlıdır. Bazı öğrenciler daha teorik ve araştırma ağırlıklı yapıda rahat eder; bazıları ise proje, staj ve uygulama ağırlığı olan programlarda daha hızlı ilerler.

İrlanda’daki kamu yükseköğretim kurumlarını genel çerçevede görmek için HEA’nin kurum listesi faydalıdır: Higher Education Institutions (HEA).

Üniversiteler: araştırma odaklı bölümler ve geniş program seçeneği

Klasik üniversiteler, daha geniş fakülte yapısı ve daha güçlü araştırma altyapısıyla bilinir. IB ile başvuran öğrencilerin sık yöneldiği alanlar arasında işletme, bilgisayar bilimi, mühendislik, psikoloji ve sosyal bilimler gibi programlar var.

Şunu pratik bir cümleyle akılda tut: Üniversitelerde “tek bir IB barajı” yerine çoğu zaman “bölüme göre değişen şart” görürsün. Bu yüzden üniversite seçmek kadar, doğru program sayfasını seçmek de önemlidir.

İrlanda’daki üniversitelerin genel profilini tek noktadan görmek istersen Irish Universities Association sayfası iyi bir başlangıçtır: Irish Universities Association, Our Universities.

Teknolojik Üniversiteler (TU): daha uygulamalı eğitim ve sektör bağlantısı

TU’lar, uygulamalı ders yapısı ve sektörle temas eden müfredatıyla öne çıkar. Mühendislik, bilişim, iş dünyasıyla bağlantılı işletme programları, tasarım ve medya gibi alanlarda güçlü seçenekler bulabilirsin.

“Üniversite mi TU mu?” kararını basit bir çerçeveyle düşün:

• Daha çok teori, daha çok araştırma ortamı istiyorsan, üniversite mantıklı olabilir.
• Daha çok proje, staj, laboratuvar ve “mezun olunca işte kullanacağım” beceriler istiyorsan, TU daha iyi oturabilir.

TU Dublin’in uluslararası lisans giriş şartları sayfası, IB dahil farklı sistemlerin nasıl ele alındığını görmek için iyi bir örnek: TU Dublin Undergraduate Entry Requirements.

IB ile İrlanda’ya başvuru süreci: adım adım kontrol listesi

İrlanda başvurusu, uzun bir maraton gibi değil; daha çok iyi planlanmış bir kontrol listesi gibi. Ne yapacağını bilirsen stres ciddi azalır.

Basit bir akış:

1. Bölüm ve şehir seçimi yap (3 okul, 2 bölüm gibi).
2. Her bölümün resmi giriş şartlarını oku (IB puanı ve ders koşulları).
3. Predicted grades (tahmini not) ve belgeleri hazırla.
4. Başvuru kanalını seç (CAO veya doğrudan okul başvurusu).
5. Burs, konaklama ve vize planını erken başlat.

AB, EFTA ve Birleşik Krallık başvurularında CAO tarafı devreye girebilir; bunun mantığını anlamak için 2026 kılavuzu iyi bir temel verir: CAO 2026 Guidelines (EU/EFTA/UK). AB dışı başvurularda ise birçok öğrenci doğrudan üniversitenin kendi sistemiyle ilerler.

Bölüm sayfasından doğrulama: IB şartını nerede yazar ve nasıl okunur?

Okulların sitesinde çoğu zaman iki bölüm işini görür: “Admissions” ve “International”. IB şartı bazen ayrı bir sayfada, bazen de bölüm sayfasında “Entry Requirements” altında yazar.

Şu kelimeleri görürsen ne demek istediklerini bilmek işini kolaylaştırır:

• Minimum: Başvurmak için alt sınır.
• Typical: Sık görülen kabul profili (garanti değildir).
• Competitive: Kontenjan dolduğu için daha yüksek not gerekebilir.

Ayrıca yıl detayı önemli. Bazı sayfalarda 2025-2026 giriş şartları ayrı başlıkla verilir. Yanlış yılın tablosuna bakmak, yanlış hedef koymana neden olabilir.

IB’nin resmi tanınma mantığını ve İrlanda’da IB programlarını tanıyan kurumları filtreleyerek görmek için IB’nin kendi arama sayfası da kullanılabilir: IB Recognition, Ireland.

Evraklar ve zamanlama: tahmini notlar, final sonuçlar, son tarihler

IB’de iki not türü kafayı karıştırabilir: predicted grades ve final results. Predicted, okulunun senin için öngördüğü nottur; üniversite bunu erken karar için kullanabilir. Final sonuç ise resmi IB sonucu; kabulün kesinleşmesi burada netleşir.

Sık istenen belgeler:

• Pasaport
• Transkript veya not dökümü
• Predicted grades yazısı (varsa)
• Referans (bazı programlarda)
• Niyet mektubu (özellikle doğrudan başvurularda)
• Portfolyo (tasarım ve sanat alanlarında)

Son tarih konusu bölümden bölüme değişebilir. Erken başvuru, iki yerde avantaj sağlar: konaklama bulmak ve burs fırsatlarını kaçırmamak.

İrlanda’da IB kabul eden üniversiteler ve resmi linkler (tam liste tablosu)

Aşağıdaki tabloda İrlanda’daki üniversiteler, teknolojik üniversiteler (TU) ve bazı uzmanlaşmış kurumlar yer alıyor. En güncel IB puan ve ders şartları her zaman program sayfasında yazdığı için, shortlist yaptıktan sonra mutlaka bölüm bazında kontrol et.

Sonuç: IB ile İrlanda planını netleştiren kısa özet

• Bölüm ve ders ön koşulları işin merkezi; HL şartlarını en başta kontrol et.
• İngilizce şartını hafife alma; IB içi İngilizce kabulü ile IELTS isteği okuldan okula değişir.
• Her zaman resmi sayfadan 2025-2026 giriş koşulunu doğrula, “minimum” ile “competitive” farkını oku.
• Yukarıdaki tabloyu kullanarak 3 okul seç, 2 bölüm seç, sonra şartları yan yana koy; o tablo sana hızlı bir shortlist çıkarır.

Bir sonraki adım basit: Bugün 3 kurum belirle, iki bölüm seç, resmi giriş şartlarını karşılaştır, sonra eksiklerini (ders, İngilizce, portfolyo) tek tek kapat. Böylece IB puanın, gerçek bir başvuru planına dönüşür.