Birleşik Krallık’da IB Kabul Eden Özel ve Devlet Üniversiteleri

IB Diploması’yla Birleşik Krallık’da lisans okumak istiyorsan, muhtemelen aynı soruya takıldın: “IB kabul eden üniversiteler hangileri?” Kısa cevap şu, Birleşik Krallık’daki üniversitelerin büyük kısmı IB Diploması’nı kabul ediyor. Zor kısım “kabul ediyor mu?” değil, “hangi bölüm kaç puan istiyor, hangi HL dersi şart?” kısmı.

Çünkü UK başvurularında çoğu zaman bir “IB baraj puanı” yok. Aynı üniversitede Tıp 40+ isterken, başka bir bölüm 34-36 bandında kalabiliyor. Bu yüzden aradığın bilgi tek bir liste değil, her hedef bölüm için IB toplam puanı, HL (Higher Level) ders ve not şartları, İngilizce yeterliliği, UCAS süreci ve bazen de giriş sınavları.

Bu yazıda bunların hepsini netleştiriyorum. En sonda da, IB ile başvuru için sık kullanılan üniversiteleri alfabetik bir tabloda veriyorum. Tabloda ayrıca resmi kontrol için tek bir arama bağlantısı da var, böylece okul okul doğrulayabiliyorsun.

Birleşik Krallık üniversiteleri IB Diploması’nı nasıl değerlendirir?

UK’de lisans başvuruları genelde UCAS üzerinden gider ve üniversiteler çoğunlukla şartlı kabul (conditional offer) verir. Yani “şu şartlarla mezun olursan kabul” derler. Bu şartlar IB’de iki parçaya ayrılır:

• Toplam IB puanı (45 üzerinden)
• HL ders notları (çoğu zaman 3 HL için ayrı ayrı istenir)

Buna ek olarak bazı bölümlerde “şu dersi HL almış ol” gibi ders şartı gelir. Özellikle Matematik ve Fen derslerinde bu çok yaygın.

“IB kaç puanla girilir?” sorusu bu yüzden tek sayı değil. En doğru yaklaşım şöyle düşünmek: Üniversite değil, bölüm seçer. Üniversiteler de şartları bölüm sayfalarında yazar.

UK’de IB’nin nasıl kodlandığını ve UCAS tarafındaki profilini görmek istersen, UCAS’ın resmi sayfası iyi bir referans: International Baccalaureate (IB) Diploma | UCAS Qualification Information Profiles.

IB toplam puanı ve HL şartları ne demek?

IB’de toplam puan 45 üzerinden hesaplanır:

• 6 dersin her biri 1-7 arası puanlanır (maksimum 42)
• TOK ve EE’den toplam en fazla 3 ek puan gelir

HL şartı ise “toplam puanın yanında, HL derslerinde belirli notlar” demektir. Offer formatını çoğu zaman şu şekilde görürsün:

• 38 puan, HL 6,6,6
• 40 puan, HL 7,7,6
• 34 puan, HL 6,5,5 (daha az rekabetçi programlarda görülebilir)

Genel bir resim vermek gerekirse, en rekabetçi okullarda toplam puan da HL profili de yükselir. Bazı bölümler için 38-42 bandı sık geçer, ama bu “her bölüm için standart” anlamına gelmez.

Bölüme göre değişen kritik şartlar (Tıp, Mühendislik, Matematik, Ekonomi)

Bazı programlar “IB puanın iyi olsun yeter” demez, doğrudan ders seçimine bakar. En sık görülenler:

• Tıp: Yüksek toplam puan ve güçlü HL Fen profili beklenir. Çoğu yerde giriş sınavı (UCAT gibi) ve mülakat da sürecin parçasıdır.
• Mühendislik: HL Matematik çoğu zaman şarttır. Bazı okullar HL Mathematics: Analysis & Approaches tercih eder, hatta zorunlu tutabilir. HL Fizik de sık istenir.
• Matematik: HL Matematik neredeyse vazgeçilmezdir. Bazı programlar çok yüksek HL notu isteyebilir.
• Ekonomi: Bazı üniversiteler HL Matematik ister, bazıları “çok güçlü önerilir” diye yazar. Ekonomi HL her yerde şart değildir, ama avantaj olabilir.

Buradaki ana mesaj basit: Hedeflediğin bölümün sayfasını görmeden “IB puanım yeter” demek, sisli havada harita olmadan yola çıkmak gibi.

Öne çıkan IB kabul eden Birleşik Krallık üniversiteleri ve tipik IB teklif aralıkları

Hızlı bir çerçeve çizelim. 2025 başvuru dönemi için yaygın görülen tablo genelde şöyle okunuyor:

• En rekabetçi üniversiteler: çoğu zaman 38-42 toplam puan, ilgili HL’lerde 6-7 ağırlığı
• Güçlü Russell Group okulları: birçok programda orta-yüksek 30’lar sık geçer (yine bölümden bölüme değişir)
• Daha geniş seçenekler: bazı programlarda 30-33 bandı bile mümkün olabilir, ama ders şartları ve kontenjan etkiler

Bir “okul adı söyle, puanı söyle” yaklaşımı tek başına yanıltır. Yine de Oxford, Cambridge, Imperial, UCL, LSE, Edinburgh gibi okulların IB için genelde daha yüksek profil beklediği bilinir.

En rekabetçi üniversiteler (Oxbridge, Imperial) IB ile ne ister?

• Oxford: Pek çok bölümde tekliflerin 38-40 bandında olması beklenebilir, HL’lerde de güçlü notlar istenir. Bazı bölümlerde giriş sınavı da devreye girer.
• Cambridge: Birçok programda tekliflerin 40-42 bandına çıkması, HL profilinin de çok güçlü olması beklenebilir.
• Imperial College London: Özellikle STEM programlarında toplam puanın genelde 38-40 bandında olması, ilgili HL derslerinde yüksek notların şart koşulması sık görülür. Imperial’in IB dahil kabul ettiği nitelikleri özetlediği sayfa: Accepted qualifications | Imperial College London.

Bu okullarda sadece notlar değil, programın doğası gereği “uygun aday” sinyali önem kazanır. Kimi yerde sınav, kimi yerde mülakat, kimi yerde yazılı çalışma öne çıkar.

Londra ve İskoçya’da popüler seçenekler (UCL, LSE, King’s, Edinburgh)

• UCL ve LSE: Bölüm bazlı IB şartları genelde net şekilde yayınlanır. Sosyal bilimlerde HL Matematik şartı ya da güçlü öneri görebilirsin.
• King’s College London: Birçok programda orta-yüksek 30’lar görülebilir, sağlık alanlarında daha yüksek olur.
• University of Edinburgh: IB giriş şartlarını şeffaf biçimde anlatan sayfalardan biri var. Hem toplam puan hem HL ders şartlarına dikkat çekiyor: International Baccalaureate | University of Edinburgh.

Burada da altın kural aynı: Üniversite adıyla yetinme, bölüm sayfasını aç, IB koşullarını satır satır kontrol et.

IB ile başvuru yaparken en sık karıştırılan noktalar (ve doğru kontrol listesi)

IB öğrencilerinin UK başvurularında karıştırdığı şeyler genelde teknik değil, basit ama kritik adımlar. Aşağıdaki kontrol listesi pratik bir “evden çıkmadan önce anahtar cüzdan” listesi gibi çalışır:

• Bölümü netleştir: Üniversite değil, bölüm seçimiyle başla.
• Offer dilini doğru oku: “Toplam puan + HL notları + ders şartı” üçlüsü var mı?
• Predicted grades: UCAS’ta predicted notlar çok etkili. Okulunun tahmin notları gerçekçi ama güçlü olmalı.
• Giriş sınavı var mı? Özellikle tıp ve bazı sayısal bölümlerde sınav şartı çıkabilir.
• Kişisel beyan (personal statement): UK tarafında motivasyon metni kısa, net ve kanıt odaklı olmalı.
• İngilizce şartı: IB English her zaman otomatik muafiyet sağlamaz.
• Takvim: UCAS açılış, erken başvuru, sınav tarihleri, portfolyo gibi parçaları tek takvimde topla.
• Resmi doğrulama: Bulduğun bilgiyi iki yerden teyit et (bölüm sayfası + üniversitenin uluslararası nitelikler sayfası gibi).

Takvimi ve UK başvuru mantığını toparlayan bir rehber ararsan, şu içerik başlangıç için faydalı olabilir: How to Apply to UK Universities after the IB (U4Success).

İngilizce yeterliliği: IB English hangi notla yeter?

Bazı üniversiteler IB English’i dil şartı yerine sayabilir. Ama hangi dersin kabul edildiği değişebilir:

• English A için şartlar farklı olabilir
• English B için çoğu zaman minimum not veya seviye şartı istenebilir
• Bazı bölümler (hukuk gibi) daha yüksek İngilizce standardı isteyebilir

Bu nedenle “IB English aldım, tamam” demek riskli. Üniversiteler bazen muafiyet politikasını ayrı sayfada anlatır. Örnek olarak Stirling’in lisans düzeyi muafiyet yaklaşımı şöyle açıklanıyor: English language waiver – undergraduate | University of Stirling.

Doğru bilgiyi bulma yöntemi: IBO Recognition ve bölüm sayfası

İki güvenli kaynak yöntemi var:

1. IBO Recognition veritabanı: Üniversitelerin IB’ye dair genel tanıma bilgisini aratmaya yarar. Başlangıç kontrolü için çok işe yarar: IBO Recognition.
2. Bölümün giriş koşulları sayfası: Asıl belirleyici yer burasıdır. Aynı üniversitede iki farklı bölüm, iki farklı IB teklifi yazabilir.

Bazen bölüm sayfasında IB şartı görünmez. O durumda admissions ekibine kısa bir e-posta atmak, yanlış varsayım yapmaktan iyidir.

Birleşik Krallık’da IB kabul eden üniversiteler: seçilmiş liste ve resmi kontrol bağlantısı (Tablo)

Aşağıdaki tablo, IB ile UK’de en çok hedeflenen ve IB kabulü yaygın olan üniversiteleri alfabetik biçimde toplar. “IB Diploması kabul ediyor mu?” sütununda “Evet” görmen normal, çünkü UK’de IB genel olarak tanınır.

Tek tek her okul için en güvenilir doğrulama yöntemi, tablo başlığındaki resmi arama bağlantısı üzerinden üniversiteyi aratmak ve ardından ilgili bölümün giriş koşullarını okumaktır. Edinburgh ve Imperial için ayrıca doğrudan resmi sayfa bağlantısını notlara ekledim.

Sonuç: IB ile UK’de kabul almak, doğru yerden kontrol etmeyi gerektirir

Birleşik Krallık’da üniversitelerin büyük kısmı IB Diploması’nı kabul eder. Ama kabulün dili nettir: toplam puan, HL notları ve bazen ders şartı. Tek bir “IB puanı yeter” cümlesi yok, hedef bölüm ne istiyorsa o geçerlidir.

Kapanış için üç adım yeterli: Hedef bölümü seç, bölüm sayfasından IB şartını kontrol et, UCAS takvimini ve varsa sınavları erkenden planla. Son olarak tablodan kendi kısa listenizi çıkarın, her birini resmi arama sayfasından teyit edin, sonra başvurunu güvenle tamamlayın.